Kösem Sultan Kimdir?

Tüm ünvanlarını içeren adıyla Haseki Mâh-Peyker Kösem Valide Sultan ya da tanınmış olduğu kısa adıyla Kösem Sultan, Osmanlı Devleti’nin bünyesinde yaşamış olan en zeki kadınlar listesinde bulunmaktadır. 1590 yılında Anastasya adıyla doğduğu bilinen Kösem Sultan’ın tam olarak doğum yeri ve uyruğu bilinmemektedir. Osmanlı sarayına Bosna Beylerbeyi tarafından gönderildiği için Rum ya da Boşnak olduğu rivayet edilmektedir. İstanbul’a gelip sarayda cariye olarak hizmet etmeye başlamasından çok kısa bir süre sonra I. Ahmed’in gözdeleri arasına girmiştir.

kosem-sultan-donemiHaseki ünvanı Osmanlı saraylarında kadınların alabileceği en önemli ve değerli ünvanlardan biridir. Sadece padişaha en yakın cariyeler haseki ünvanını alabilir ve bu ünvanı korumak için de padişaha bir evlat vermek zorundadır. Dönemin koşulları gereği erkek evlat verebilen hasekiler daha değerli olmaktadır. En büyük erkek çocuğun annesi olan haseki, en üst kademede yer alır. Hasekiliğin önemi ve formaliteleri bu kadar çokken Kösem Sultan’ın 15 yaşında I. Ahmed’in hasekisi olması ve kısa bir sürede kendinden daha kıdemli olan hasekileri geride bırakması, kıvrak zekasını ve hırsını ortaya sermektedir.

  1. Ahmed, devlet işleri konusunda fazla disiplinli ve başkalarının etkisi altında kalmayan bir insan olduğu için Kösem Sultan eşinin hükümdarlık dönemi boyunca pek çok konuda etkisini gösteremedi. Zaman zaman bazı konularda dediklerini yaptırsa da I. Ahmed’i etkisi altına alması imkansızdı. I. Ahmed’den sonra tahta geçen I. Mustafa ve II. Osman, Kösem Sultan’ın zekasını ve hırslarını küçümsemek gibi bir yanlışa düşmeden önce kendisini saraydan uzaklaştırdılar. Saraydan uzakta oğlunun tahta geçmesini bekleyen Kösem Sultan, IV. Murad’ın tahta çıkmasıyla birlikte valide sultan ünvanını alarak Topkapı Sarayı’na döndü. IV. Murad’ın tahta çıktığında 11 yaşında olması, Kösem Sultan’ın etkisi altına girmesini kolaylaştırıldı. IV. Murad’dan sonra devletin başına geçen ve Kösem Sultan’ın diğer oğlu olan I. İbrahim de psikolojik bozuklukları sebebiyle devlet işlerini direkt olarak annesinin ellerine teslim etti.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir